Kennisbank · Onderhoud

Glijschoenen kabelrups: welke en wanneer?

Glijschoenen voor een kabelrups heb je nodig als de rups glijdend loopt. Welke soort past, welke radius hoort erbij en wanneer vervang je ze? Lees verder.

Joep HendriksRMO Specialist

31 okt 2026 · 10 min lezen

Kort antwoord

Glijschoenen zijn vervangbare kunststof delen op de schakels van een glijdende kabelrups. Het bovenste deel glijdt daarop over het onderste deel en door de geleidegoot, zodat de schakels zelf niet slijten. Bij veel middelgrote en zware series zijn ze bij glijden verplicht, en ze vragen vaak een grotere minimale buigradius. Zijn ze tot op de slijtgrens afgesleten, dan vervang je alleen de glijschoenen, niet de hele rups.

Glijschoenen kabelrups: welke en wanneer?

Glijschoenen voor een kabelrups zijn vervangbare kunststof delen die op de schakels zitten. Je hebt ze nodig zodra een kabelrups glijdend loopt: het bovenste deel ligt dan op het onderste deel en schuift er bij elke slag overheen, in een geleidegoot. De glijschoenen nemen die wrijving op, zodat niet de schakels zelf slijten. Zijn ze versleten, dan vervang je alleen de glijschoenen. Bij veel middelgrote en zware series zijn ze in een glijdende opstelling verplicht, en dan geldt er vaak ook een grotere minimale buigradius.

Hieronder lees je wanneer glijschoenen nodig zijn, welke soorten er zijn, waar je op let bij de keuze en hoe je slijtage op tijd ziet. De gegevens per serie komen uit de catalogus van Tsubaki Kabelschlepp.

Wat zijn glijschoenen op een kabelrups?

Een glijschoen is een slijtdeel. Bij kunststof rupsen klik of druk je hem op de schakel, bij stalen rupsen wordt hij op de zijband geschroefd. Als het bovenste deel van de rups over het onderste deel glijdt, raken alleen de glijschoenen elkaar en de goot. De schakels, de scharnierpunten en de stegen blijven vrij van die wrijving.

Dat heeft twee voordelen. De rups gaat langer mee, omdat het slijtmateriaal ergens anders zit dan in het dragende deel. En onderhoud is eenvoudiger: een set glijschoenen vervangen is minder werk en kost minder dan een nieuwe rups.

Wanneer heb je glijschoenen nodig bij een kabelrups?

Glijschoenen horen bij een glijdende opstelling. Die kies je als de rijweg te lang is om vrijdragend te lopen. Bij een vrijdragende rups hangt het bovenste deel vrij boven het onderste en glijdt er niets. Waar die grens ligt en hoe je kiest, lees je in vrijdragend of glijdend.

Of glijschoenen bij glijden nodig zijn, verschilt per serie:

  • Verplicht bij onder meer de grotere types van de UNIFLEX Advanced (UA1455 tot UA1995), de M-serie (M0650 tot M1300), de QUANTUM® Q060 tot Q100, de TKHP85 en de stalen S/SX.
  • Aanbevolen bij de XL-serie, met een extra grote binnenhoogte.
  • Niet nodig of niet leverbaar bij kleinere series zoals de MONO. Voor die series staan in de catalogus geen glijschoenen: ze glijden zonder glijschoenen in de goot.

Een glijdende rups loopt altijd in een geleidegoot, met of zonder glijschoenen. De goot houdt het bovenste deel recht boven het onderste. Hoe zo'n opstelling werkt bij kranen en portalen, staat in kabelrups lange rijweg.

Zelf uitrekenenKabelrups-configuratorKabelrups berekenen, kiezen en samenstellenOpen de kabelrups-configurator

Welke soorten glijschoenen zijn er?

In de catalogus van Tsubaki Kabelschlepp staan vier varianten. Welke je kunt kiezen, hangt af van de serie.

VariantWat het isWanneer
Standaard glijschoenenKunststof, op de schakels geklikt of gedruktGlijdende kunststof rupsen in een normale omgeving
OFFROAD-glijschoenenZelfde type, ongeveer 80% meer slijtmateriaalZand, stof, korund en andere schurende deeltjes
Geschroefde glijschoenenOp de zijband van een stalen rups geschroefdStalen rupsen, zodat nooit staal op staal glijdt
GlijschijvenOp de zijkant gekliktRups die 90 graden gedraaid is ingebouwd en op de zijband glijdt

OFFROAD is leverbaar bij de M-serie (M0650 tot M1250) en bij de gesloten MT-serie (MT0650 tot MT1250). De rups wordt er iets hoger door. Reken dat mee als de inbouwruimte krap is.

Glijschijven zijn er bij de K-serie (K0650 en K0900), voor opstellingen waarin de rups op zijn kant ligt.

Welke buigradius hoort bij glijschoenen?

Dit punt wordt vaak gemist. Een glijschoen steekt uit onder de schakel. In een krappe bocht komen de glijschoenen van twee schakels dan tegen elkaar. Daarom geldt bij veel types met glijschoenen een minimale buigradius (KR) die groter is dan de kleinste radius uit de lijst van dat type.

TypeKleinste KR van het typeMinimale KR met glijschoenen
UA145552 mm65 mm
UA166575 mm100 mm
M065075 mm95 mm
S/SX065075 mm95 mm
S/SX1250145 mm200 mm

Een voorbeeld: je kiest een S/SX0650 met KR 75 mm voor een vrijdragende rups. Wordt de rijweg langer en moet de rups glijden, dan valt KR 75 af. De eerste radius die dan nog past, is 95 mm. De bocht wordt groter, en daarmee ook de inbouwhoogte en de lengte van de rups. Met de rekentool voor de kabelrups-lengte zie je wat dat betekent voor de lengte. Hoe je de radius in het algemeen kiest, lees je in buigradius bepalen.

Hoe zie je dat glijschoenen versleten zijn?

Glijschoenen slijten geleidelijk. Bij een rups die veel slagen per dag maakt, of in een stoffige omgeving, gaat dat sneller. Let bij een inspectie op deze punten:

  1. (01)Dikte van de glijschoen. Vergelijk een glijschoen in het deel dat het meest glijdt met een glijschoen bij het vaste punt, waar bijna niets glijdt. Een groot verschil laat zien hoeveel er al af is.
  2. (02)Glimmende of kale plekken op de schakel. Zie je op de schakel zelf slijtplekken, dan is de glijschoen daar al doorgesleten en glijdt de rups op de schakel.
  3. (03)Ontbrekende glijschoenen. Een losgeschoten glijschoen geeft op die plek direct slijtage aan schakel en goot.
  4. (04)Slijtsporen in de goot. Groeven of glimmende banen op ongebruikelijke plekken wijzen op een rups die schuin loopt of klimt.
  5. (05)Geluid. Een glijdende rups die harder schuurt of tikt dan eerst, heeft vaak versleten of ontbrekende glijschoenen.

Meer signalen van slijtage aan de rups zelf staan in slijtage aan een kabelrups herkennen. Met de Rups-check loop je de belangrijkste punten in een paar minuten na.

StoringsgidsKabelrups slijt snelAfgesleten zijplaten, glijvlakken of schakels na korte tijd.Naar de oplossing

Glijschoenen vervangen: zo pak je het aan

Glijschoenen vervang je per stuk of als set. Bij kunststof rupsen klik je de oude los en de nieuwe erop, bij stalen rupsen gaan ze los met schroeven.

  • Zet de machine stil en spanningsloos. Werk met de rups in een stand waarin je goed bij het glijdende deel kunt.
  • Vervang over de hele lengte die glijdt. Nieuwe glijschoenen naast versleten exemplaren geven hoogteverschil. De rups loopt dan onrustig.
  • Gebruik dezelfde variant. Ga je van standaard naar OFFROAD, controleer dan of de extra hoogte in de goot en de inbouwruimte past.
  • Kijk de goot na. Een beschadigde of slecht uitgelijnde goot slijt de nieuwe glijschoenen net zo snel. Loopt de rups uit de goot of klimt hij op, zoek dan eerst die oorzaak.
  • Laat de machine een volle slag maken op lage snelheid voordat je terug naar productiesnelheid gaat.

Glijschoenen bestel je via onderdelen. Met het typenummer van de rups vinden we de juiste uitvoering.

StoringsgidsKabelrups loopt uit de gootBij lange rijwegen: de rups springt uit de goot of gaat over zichzelf heen.Naar de oplossing

Hoe voorkom je snelle slijtage van glijschoenen?

De meeste slijtage komt niet van het glijden zelf, maar van wat er tussen de vlakken komt of van een rups die niet recht loopt.

  • Houd de goot schoon. Zand, spanen en ander vuil in de goot werken als schuurpapier. Neem de goot mee in het vaste schoonmaakmoment van de machine.
  • Kies OFFROAD bij schurend stof, als de serie die variant heeft.
  • Lijn vast punt, goot en meenemer goed uit. Een rups die schuin in de goot ligt, slijt aan één kant.
  • Blijf binnen de grenzen van het type. Rijweg, snelheid en gewicht van het kabelpakket bepalen de belasting op de glijschoenen. Reken bij een ombouw opnieuw na.

Wil je dat iemand de glijdende rupsen in je installatie nakijkt? Bij onderhoud en inspectie controleren we rups, glijschoenen, goot en kabels in één ronde.

Veelgestelde vragen

Heeft elke glijdende kabelrups glijschoenen nodig?

Nee. Bij kleinere series zoals de MONO glijdt de rups in de goot op zijn eigen profiel. Bij veel middelgrote en zware series, zoals de grotere UNIFLEX Advanced, M, QUANTUM, TKHP85 en S/SX, zijn glijschoenen bij glijden wel verplicht.

Kan ik glijschoenen achteraf op een kabelrups zetten?

Alleen als de serie glijschoenen heeft. Let daarbij op de minimale buigradius met glijschoenen. Is de huidige radius kleiner, dan past de rups met glijschoenen niet en is een andere radius of een ander type nodig.

Wat is het verschil tussen standaard en OFFROAD-glijschoenen?

OFFROAD-glijschoenen zijn dikker en hebben ongeveer 80% meer slijtmateriaal. Ze gaan langer mee bij zand, stof of korund. De rups wordt er iets hoger door.

Moet ik alle glijschoenen tegelijk vervangen?

Vervang ze over de hele lengte die glijdt. Losse nieuwe glijschoenen tussen versleten exemplaren geven hoogteverschil, en dan loopt de rups onrustig.

Glijdt een stalen kabelrups op glijschoenen?

Ja. Bij de S/SX-serie worden glijschoenen op de zijband geschroefd, zodat er nooit staal op staal glijdt. Ze zijn bij glijden verplicht.

Volgende stap

Reken het zelf uit of bekijk het assortiment. Wij controleren je uitkomst kosteloos.

Vraag over dit onderwerp?

Vraag het Joep direct

RMO Specialist bij Wisman Techniek