Kennisbank · Kiezen & berekenen

Kabelrups indelen: vulgraad, vulgewicht en tussenschotten

Kabelrups indelen zonder kabelbreuk? Zo bereken je vulgraad en vulgewicht en plaats je tussenschotten en een hoogteverdeling op de juiste plek.

Bas EgberinkKabelrupsen Specialist

9 apr 2026 · 9 min lezen

Kort antwoord

Geef elke kabel 10% en elke slang 20% speling op de diameter en houd de vulgraad onder 85% van de binnendoorsnede. Verdeel het gewicht symmetrisch, leg zware kabels aan de buitenkant en scheid kabels en slangen met tussenschotten.

Kabelrups indelen: vulgraad, vulgewicht en tussenschotten

Een goed ingedeelde kabelrups geeft elke kabel en slang genoeg ruimte en een vaste plek: 10% speling voor kabels, 20% voor slangen en een vulgraad onder 85%. Tussenschotten en een hoogteverdeling houden het pakket op zijn plaats. Dat bepaalt hoe lang je kabels meegaan, want een kabel die te strak of te los ligt, slijt in de bocht.

Wat is het verschil tussen vulgraad en vulgewicht?

De vulgraad zegt hoeveel van de binnendoorsnede van de rups gevuld is. Je rekent met de effectieve diameter van elke kabel en slang, dus inclusief speling, en deelt het totale oppervlak door binnenbreedte maal binnenhoogte.

Het vulgewicht is het gewicht van alle kabels en slangen per meter rups, slangen inclusief hun inhoud. De vulgraad bepaalt of het pakket past en vrij kan bewegen. Het vulgewicht bepaalt welke serie het pakket kan dragen en of de rups vrijdragend kan lopen.

Je hebt ze allebei nodig. Een rups kan ruim genoeg zijn en toch te zwaar beladen, of licht beladen en toch te krap.

Hoeveel ruimte heeft een kabel nodig in de kabelrups?

Kabels worden warm en zetten iets uit, slangen zwellen onder druk en veranderen in lengte. Daarom rekenen we op de site met deze speling:

  • Kabels: effectieve diameter = diameter × 1,10
  • Slangen: effectieve diameter = diameter × 1,20
  • Binnenhoogte: minimaal de grootste effectieve diameter in het pakket
  • Binnenbreedte: minimaal de som van alle effectieve diameters naast elkaar

Andersom geldt: de dikste kabel in een rups is maximaal de binnenhoogte gedeeld door 1,1. Bij een binnenhoogte van 38 mm is dat ongeveer 34,5 mm. Kabels van verschillende diameters leg je nooit boven elkaar zonder hoogteverdeling, want dan rollen ze over elkaar en gaan ze draaien. Wat dat oplevert, staat bij kabels die draaien in de rups.

Vulgraad berekenen: een rekenvoorbeeld

Neem een pakket van twee voedingskabels POWER 700 C 1kV 4G2,5 (11,9 mm), vier besturingskabels CONTROL 400 600V 7G1 (9,4 mm) en twee pneumatiekslangen van 12 mm. De diameters van de kabels komen uit ons TRAXLINE-assortiment.

LeidingAantalDiameterEffectiefBreedte samen
POWER 700 C 4G2,5211,9 mm13,1 mm26,2 mm
CONTROL 400 7G149,4 mm10,3 mm41,4 mm
Slang212,0 mm14,4 mm28,8 mm
**Totaal**8**96,3 mm**

De binnenhoogte moet minimaal 14,4 mm zijn (de slang) en de binnenbreedte minimaal 96,3 mm. Het oppervlak van alle effectieve doorsneden samen is ongeveer 931 mm².

Kies je een UNIFLEX Advanced met 26 mm binnenhoogte en 103 mm binnenbreedte, dan is de vulgraad 931 / (103 × 26) = 35%. Ruim onder de grens van 85%. Maar met twee tussenschotten van 3 mm wordt de benodigde breedte 102,3 mm. Dat past net, zonder reserve. De volgende breedte van 130 mm geeft ruimte voor een extra kabel later.

Dit voorbeeld laat zien dat de vulgraad alleen niet genoeg is. Controleer altijd ook of de leidingen naast elkaar passen. Met vulgraad berekenen reken je je eigen pakket door: je ziet de minimale binnenmaten en, met de maten van een rups erbij, de vulgraad.

Zelf uitrekenenVulgraad berekenenBenodigde binnenmaten en vulgraadReken het uit

Wanneer gebruik je tussenschotten en een hoogteverdeling?

Een tussenschot is een verticale scheiding tussen de dwarsstegen. Het verdeelt de binnenbreedte in vakken, zodat elke kabel zijn eigen baan houdt. In ChainLogic rekenen we standaard met 3 mm voor kunststof en 4 mm voor staal, met minimaal 5 mm tot de zijwand en 10 mm tussen twee schotten. Waar de typegegevens van een serie eigen maten noemen, gelden die.

Een hoogteverdeling is een horizontale plank over de volle binnenbreedte. Ze verdeelt de binnenhoogte in twee lagen. Dat is handig als het pakket te breed wordt, maar elke laag moet dan wel hoog genoeg zijn. In het voorbeeld hierboven blijft er bij 26 mm binnenhoogte en een plank van 2 mm per laag ongeveer 12 mm over: genoeg voor de 7G1-kabels, te weinig voor de slangen.

Gebruik tussenschotten in deze situaties:

  • Je combineert kabels en slangen in één rups
  • Voeding en signaalkabels moeten gescheiden liggen
  • Er liggen kabels met sterk verschillende diameters naast elkaar
  • Je wilt een vak vrijhouden voor een kabel die later wordt toegevoegd

Zo deel je het kabelpakket in, stap voor stap

  1. (01)Maak een kabellijst met diameter, gewicht per meter en minimale buigradius van elke kabel en slang. Gebruik alleen kabels die geschikt zijn voor de kabelrups.
  2. (02)Bepaal de binnenmaten met de speling van 10% en 20%. Controleer ook de minimale buigradius van de dikste kabel.
  3. (03)Verdeel symmetrisch: links en rechts ongeveer even zwaar, zodat de rups recht blijft lopen.
  4. (04)Leg zwaar naar buiten: de zwaarste kabels en slangen aan de zijkanten, lichte kabels in het midden.
  5. (05)Scheid met tussenschotten: kabels en slangen apart, voeding en signaal apart.
  6. (06)Controleer de vulgraad: onder 85% is goed, tussen 85 en 90% is krap, boven 90% is te vol.
  7. (07)Houd reserve aan voor uitbreiding, ook als het pakket nu precies past.

In ChainLogic teken je die indeling in de doorsnede. Je sleept kabels, slangen en schotten op hun plek en ziet direct of een leiding botst met een wand, schot of buurkabel. De tool geeft de vulgraad per rups en een tip als er aan de zijkant of bovenkant meer dan 5 mm ongebruikt blijft. Het resultaat kun je als PDF met stuklijst opslaan.

Zelf uitrekenenChainLogicKabels, slangen en schotten indelen in de doorsnedeOpen ChainLogic

Wat doet het vulgewicht met de keuze van de rups?

Het gewicht per meter staat in het datablad van elke kabel. In het voorbeeld wegen de kabels samen ongeveer 0,94 kg per meter (2 × 0,214 en 4 × 0,127 kg/m), en daar komen de slangen met hun inhoud nog bij.

Hoe zwaarder het pakket, hoe korter de lengte die de rups vrijdragend kan overbruggen. Een zwaarder pakket betekent:

  • Meer doorhang van het bovenste deel bij een vrijdragende opstelling
  • Meer belasting op schakels, dwarsstegen en aansluitstukken
  • Mogelijk een hogere serie, een glijdende opstelling of een stalen rups

Twijfel je tussen vrijdragend en glijdend, lees dan eerst vrijdragend of glijdend. Bij zware pakketten met slangen en dikke voedingskabels komen ook stalen kabelrupsen in beeld, zoals de S/SX met dwarsstegen die je vrij kunt indelen.

kunststof kabelrups in bewerkingsmachine
ProductKunststof kabelrupsenKunststof kabelrupsen van Tsubaki Kabelschlepp: Basic Line, Basic Line Plus, Vario Line en gesloten buizen. Advies, voorraad en assemblage in Ruurlo.Bekijk het product

De Kabelrups-configurator zoekt bij je kabelpakket en rijweg de types die passen, inclusief de controle of vrijdragend nog kan. Wij controleren de uitkomst kosteloos, en voor een zwaar of breed pakket rekenen we de indeling met je door via een offerteaanvraag.

Veelgestelde vragen

Hoe vol mag een kabelrups zijn?

Houd de vulgraad onder 85% van de binnendoorsnede, gerekend met de effectieve diameters. Tussen 85 en 90% is krap: de kabels hebben dan weinig ruimte om in de bocht te bewegen. Boven 90% is de rups te vol.

Hoeveel speling heeft een kabel nodig in een kabelrups?

Reken met 10% van de diameter voor kabels en 20% voor slangen. Een kabel van 10 mm heeft dus een vak van minimaal 11 mm nodig, een slang van 10 mm een vak van 12 mm.

Mogen kabels boven elkaar liggen in een kabelrups?

Alleen als ze dezelfde diameter hebben, of met een hoogteverdeling ertussen. Anders rollen kabels over elkaar, gaan ze draaien en schuren ze tegen elkaar in de bocht.

Waar leg je zware kabels in de rups?

Aan de buitenkant, en symmetrisch verdeeld over links en rechts. Lichte kabels komen in het midden. Zo blijft de rups recht lopen en worden de schakels gelijk belast.

Wat is het verschil tussen een tussenschot en een hoogteverdeling?

Een tussenschot staat verticaal en verdeelt de breedte in vakken. Een hoogteverdeling ligt horizontaal over de volle breedte en verdeelt de hoogte in twee lagen. In ChainLogic kun je beide in één rups gebruiken, met maximaal één hoogteverdeling in het midden van de binnenhoogte.

Volgende stap

Reken het zelf uit of bekijk het assortiment. Wij controleren je uitkomst kosteloos.

Vraag over dit onderwerp?

Vraag het Bas direct

Kabelrupsen Specialist bij Wisman Techniek