Kennisbank · Kiezen & berekenen

Vast punt kabelrups: waar plaats je het?

Vast punt van je kabelrups in het midden, aan het eind of ertussen? Zo bepaal je de plek en wat die doet met lengte en vrijdragend bereik. Met voorbeeld.

Bas EgberinkKabelrupsen Specialist

11 nov 2026 · 11 min lezen

Kort antwoord

Zet het vaste punt van een kabelrups als het kan in het midden van de rijweg. De rups is dan het kortst, want de lus hoeft maar een halve rijweg af te leggen, en het vrijdragende bereik van het type is het grootst. Staat het vaste punt aan het eind, dan wordt de rups ongeveer een halve rijweg langer en halveert het vrijdragende bereik. Kan het midden niet, dan rekent de lengte met het langste stuk vanaf het vaste punt.

Vast punt kabelrups: waar plaats je het?

Het vaste punt van een kabelrups zet je bij voorkeur in het midden van de rijweg. Dat is de plek waar de rups vastzit aan de machine en waar de kabels de beweging in gaan. In het midden is de kabelrups het kortst en kan hij de grootste afstand vrijdragend overbruggen. Staat het vaste punt aan het eind of ergens daartussen, dan wordt de rups langer en verandert ook de vraag of hij zichzelf nog kan dragen. Hieronder lees je hoe je de plek kiest en wat die met de lengte doet, met een rekenvoorbeeld.

Wat is het vaste punt van een kabelrups?

Een kabelrups heeft twee uiteinden. Het vaste punt zit op een deel van de machine dat niet beweegt. Daar komen de kabels uit de kast of de kabelgoot de rups in. De meenemer zit aan het bewegende deel, zoals de slede, de loopkat of het portaal, en trekt de rups mee.

Tussen die twee loopt de rups in een lus. Het onderste deel ligt stil op de ondergrond of in de goot, het bovenste deel beweegt met de meenemer mee. De bocht ertussen rolt heen en weer. Hoe ver die bocht moet rollen, hangt af van waar het vaste punt zit. Daarom bepaalt die plek de lengte van de rups.

Vast punt in het midden of aan het eind: wat is het verschil?

Staat het vaste punt in het midden van de rijweg, dan hoeft de lus naar beide kanten maar een halve rijweg te rollen. Staat het aan het eind, dan moet de lus de hele rijweg afleggen. Dat zie je terug in de formules die we ook in de rekentools gebruiken:

  • Vast punt in het midden: L = S/2 + π × KR + 2 × p
  • Vast punt aan het eind: L = S + π × KR + 2 × p

Daarin is S de rijweg, KR de krommingsradius en p de steek, de lengte van één schakel. Daarna rond je naar boven af op hele schakels.

Het midden heeft nog een voordeel. Elk type heeft een maximale vrijdragende rijweg. Die waarde in de catalogus geldt voor een licht kabelpakket met het vaste punt in het midden. Zit het vaste punt aan het eind, dan geldt de helft daarvan. Een rups die in het midden ruim vrijdragend kan, moet aan het eind soms glijden of een maat groter.

Wat als het vaste punt niet in het midden kan?

In veel machines past het midden niet. De kast staat aan één kant, er zit een frame in de weg of de kabelgoot komt op een andere plek binnen. Dan kun je het vaste punt ook ergens tussen het midden en het eind zetten.

De regel is dan eenvoudig: de lus moet het langste stuk vanaf het vaste punt kunnen afleggen. Zit het vaste punt op afstand a vanaf het begin van de rijweg, dan is dat langste stuk het grootste van a en S − a. Dat getal komt in de formule op de plek van S/2:

L = langste stuk + π × KR + 2 × p

Ook het vrijdragende bereik schuift mee. Het bereik van het type wordt vermenigvuldigd met S gedeeld door twee keer het langste stuk. In het midden is die factor 1, aan het eind 0,5, en daartussen ligt hij ergens tussenin. In de Kabelrups-configurator kun je zelf een positie van het vaste punt invullen; de configurator rekent dan lengte en bereik op deze manier uit.

Rekenvoorbeeld: drie plekken voor het vaste punt

Een portaal heeft een rijweg van 3000 mm. We gebruiken een UNIFLEX Advanced UA1455 met een krommingsradius van 150 mm en een steek van 45,5 mm. De bocht en de aansluitingen zijn samen π × 150 + 2 × 45,5 = 562,2 mm. Vrijdragend gaat dit type tot 4,8 m rijweg, met een licht pakket en het vaste punt in het midden.

Plek vaste puntLangste stukRuwe lengteSchakelsLengteVrijdragend tot
Midden (1500 mm)1500 mm2062,2 mm462093 mm4,8 m
Op 1000 mm2000 mm2562,2 mm572593,5 mm3,6 m
Eind (0 mm)3000 mm3562,2 mm793594,5 mm2,4 m

Drie dingen vallen op:

  1. (01)Met het vaste punt op 1000 mm in plaats van in het midden wordt de rups 11 schakels langer, ruim een halve meter.
  2. (02)Aan het eind is de rups 1,5 meter langer dan in het midden.
  3. (03)Aan het eind is het vrijdragende bereik 2,4 m. Dat is minder dan de rijweg van 3 m. In deze opstelling moet de rups dan glijden in een goot, of je kiest een groter type.

Op 1000 mm is 3,6 m nog genoeg voor 3 m rijweg. Een vast punt dat niet precies in het midden zit, is dus vaak een prima oplossing, zolang je het narekent. De configurator gebruikt de boglengte uit de catalogus als die bekend is. Voor deze UA1455 met radius 150 is dat 563 mm, dus vrijwel gelijk aan de formule. Zelf narekenen doe je met de lengte van je kabelrups berekenen.

Zelf uitrekenenLengte kabelrups berekenenLengte en aantal schakels uit rijweg en radiusReken het uit

Wat doet de plek van het vaste punt met de kabels?

Een kortere rups betekent kortere kabels in de beweging en minder gewicht dat de meenemer mee moet trekken. Maar de kabels lopen ook van de kast naar het vaste punt. Staat de kast aan het begin van de rijweg en zet je het vaste punt in het midden, dan wordt dat vaste stuk een halve rijweg langer. De rups wordt korter, de kabels niet.

Kijk daarom naar het totaal: de vaste route van de kast naar het vaste punt plus de lengte in de rups plus de aansluiting aan de meenemer. Meet de vaste route langs de kabelgoot en niet in een rechte lijn. Hoe je dat stap voor stap uitrekent, lees je in kabellengte in een kabelrups berekenen.

Weegt het kabelpakket zwaar, dan telt het midden extra. Het vrijdragende bereik daalt met het gewicht per meter. Een vast punt aan het eind halveert dat bereik dan nog eens. Bij een zwaar pakket en een rijweg van een paar meter is dat het moment om te kiezen tussen een groter type en een glijdende opstelling. Het verschil tussen beide lees je in vrijdragend of glijdend.

Waar zit het vaste punt bij een glijdende kabelrups?

Bij een lange rijweg glijdt het bovenste deel van de rups over het onderste deel in een geleidegoot. Ook dan is het midden van de rijweg de gebruikelijke plek: de rups is het kortst en de goot hoeft niet langer te zijn dan de rijweg zelf. Bij een kraan of portaal met tientallen meters rijweg scheelt een vast punt aan het eind al snel vele meters rups en kabel.

Let bij een glijdende rups op de overgang bij het vaste punt. Daar gaan de kabels de goot in, en de rups moet daar recht en zonder knik aansluiten. Welke goot past en waar je op let, staat in geleidegoot voor je kabelrups.

Waar let je op bij de montage van vast punt en meenemer?

De plek is gekozen, nu moet de montage kloppen. Drie punten:

  • In lijn: vast punt, goot en meenemer liggen in één lijn met de rijrichting. Een scheve meenemer trekt de rups tegen de zijkant.
  • Op hoogte: bij een vrijdragende rups zit de meenemer op de hoogte van het bovenste deel, zodat dat recht loopt. De inbouwhoogte staat in de gegevens van het type.
  • Juiste aansluitstukken: vast punt en meenemer krijgen elk een aansluitstuk dat bij het type past, vaak met trekontlasting voor de kabels.

Meer over het uitlijnen lees je in kabelrups monteren. Welke aansluitstukken er zijn, staat in aansluitstukken van een kabelrups.

Liever laten narekenen?

Weet je de rijweg en de plek waar de kabels binnenkomen, dan rekenen we de rups kosteloos voor je na. Geef de rijweg door, de plek van het vaste punt of van de kast, de kabellijst en de ruimte die er in de machine is. Wisman Techniek adviseert dan over het type, de radius en de opstelling, en levert de rups als je wilt compleet met kabels, geassembleerd in onze werkplaats in Ruurlo.

Zelf uitrekenenKabelrups-configuratorKabelrups berekenen, kiezen en samenstellenOpen de kabelrups-configurator
technische tekening en berekening van een kabelrups
DienstEngineering & adviesWij rekenen je toepassing door en adviseren de juiste serie, opbouw en kabels.Bekijk de dienst

Veelgestelde vragen

Waar zet je het vaste punt van een kabelrups?

Als het kan in het midden van de rijweg. De lus hoeft dan maar een halve rijweg af te leggen, de rups is het kortst en het vrijdragende bereik van het type is het grootst.

Hoeveel langer wordt een kabelrups met het vaste punt aan het eind?

Ongeveer een halve rijweg, afgerond op hele schakels. Bij 3000 mm rijweg en een UA1455 met radius 150 mm gaat de rups van 46 naar 79 schakels, van 2093 naar 3594,5 mm.

Mag het vaste punt ook ergens tussen het midden en het eind zitten?

Ja. Reken de lengte dan met het langste stuk vanaf het vaste punt in plaats van de halve rijweg. Controleer ook het vrijdragende bereik, want dat wordt kleiner naarmate het vaste punt verder van het midden zit.

Waarom kan mijn kabelrups niet vrijdragend met het vaste punt aan het eind?

De maximale vrijdragende rijweg in de catalogus geldt met het vaste punt in het midden. Aan het eind halveert die. Een rups die in het midden ruim voldoet, moet aan het eind soms glijden in een goot of een maat groter.

Wat is het verschil tussen het vaste punt en de meenemer?

Het vaste punt zit op een stilstaand deel van de machine, daar komen de kabels de rups in. De meenemer zit aan het bewegende deel en trekt de rups mee.

Zelf uitrekenen

Welke kabelrups past bij jouw machine?

Vul twee maten in. De configurator opent met deze waarden en toont direct de passende series. Wij controleren je uitkomst kosteloos.

Weet je het niet precies? Laat leeg en vul het in de configurator aan.

Volgende stap

Reken het zelf uit of bekijk het assortiment. Wij controleren je uitkomst kosteloos.

Vraag over dit onderwerp?

Vraag het Bas direct

Kabelrupsen Specialist bij Wisman Techniek