Kort antwoord
Een liggende kabelrups is 90 graden gedraaid en rolt op zijn zijkant af, naast de machine in plaats van erboven. Je kiest ervoor als de inbouwhoogte te klein is voor een gewone horizontale opstelling. Het kan met bijna alle types, maar vrij dragen gaat maar beperkt. Bij een langere rijweg ligt de rups in een goot of kanaal, glijdend op de zijkant of op glijschijven, en houd je de kabels uit elkaar met vaste scheiders of een gatenstrip.

Een kabelrups liggend monteren betekent dat je de rups 90 graden draait, zodat hij op zijn zijkant ligt en de bocht naast het bewegende deel ligt in plaats van erboven. Dat doe je als er boven of onder de as te weinig ruimte is voor een gewone horizontale opstelling. Volgens de catalogus van Tsubaki Kabelschlepp kan dat met bijna alle types. De opstelling vraagt wel meer aandacht: vrij dragen lukt maar over een korte lengte, de rups moet glijden op iets wat daarvoor bedoeld is, en de kabels hebben vaste scheiding nodig. In dit artikel lees je wanneer liggend een goede keuze is en waar je op let.
Wat is een liggende kabelrups?
Bij een gewone horizontale kabelrups ligt het onderste deel op de machine of in een goot, en rolt het bovenste deel via een bocht omhoog en terug. De hoogte die je nodig hebt, is dan ongeveer twee keer de krommingsradius plus de buitenhoogte van de rups.
Bij een liggende rups kantel je dat hele plaatje een kwartslag. De zijkant van de schakels ligt onder, de bocht loopt horizontaal en beide delen van de rups liggen naast elkaar. Daardoor wisselen hoogte en breedte van plaats:
- Inbouwhoogte: de buitenbreedte van de rups, dus de binnenbreedte plus de zijwanden.
- Inbouwbreedte: ongeveer twee keer de krommingsradius plus de buitenhoogte.
Liggend staat niet gelijk aan verticaal. Bij een verticale opstelling beweegt de machine op en neer. Daarover lees je meer in kabelrups verticaal: hangend of staand.
Wanneer kies je voor een liggende opstelling?
De belangrijkste reden is ruimte. Een liggende rups is laag, maar heeft naast de as meer ruimte nodig. Dat past vaak goed bij:
- machines met een lage bouwhoogte, waar boven de as een frame, kap of bewegend deel zit;
- assen die langs een wand of zijkant van een frame lopen;
- lange rijwegen op of naast een vloer, waar je de rups in een kanaal wilt laten verdwijnen.
Een rekenvoorbeeld met een UNIFLEX Advanced UA1455. Bij een krommingsradius van 95 mm geeft de catalogus horizontaal een inbouwhoogte van 226 mm. Neem je een binnenbreedte van 58 mm, dan is de buitenbreedte 58 + 16 = 74 mm. Liggend gemonteerd heb je dus ongeveer 74 mm hoogte nodig in plaats van 226 mm. De breedte naast de as wordt dan wel ongeveer 226 mm, en daar komt de goot of het kanaal nog bij.
Heb je naast de as geen ruimte, maar boven wel, dan blijft de gewone horizontale opstelling de eenvoudigste keuze.
Zelf uitrekenenKabelrups-configuratorKabelrups berekenen, kiezen en samenstellenOpen de kabelrups-configuratorWelke kabelrupsen kun je liggend monteren?
In de catalogus staat per serie of liggend kan. De meeste kunststof en stalen series kunnen het. Een paar uitzonderingen uit ons assortiment:
| Serie | Liggend mogelijk? | Opmerking |
|---|---|---|
| MONO, QuickTrax, UNIFLEX Advanced | Ja | Ook de kleinere maten |
| K-serie (K0650, K0900) | Ja | Glijschijven op de zijkant verlagen wrijving en slijtage |
| M-serie | Deels | Niet bij de MC0950 RV, MC1250 RV en MC1300 RMF |
| QUANTUM, XL, TKA, MT | Ja | |
| S/SX (staal) | Ja | Afhankelijk van de toepassing extra glij-elementen of rollen |
| EasyTrax | Nee | |
| TKR | Nee |
Twijfel je bij een bepaald type, kijk dan op de seriepagina of laat het ons nagaan. Een type dat niet liggend mag, kan gaan kantelen of zijn schakels overbelasten. Dat merk je pas als de rups al slijt.
Kan een liggende kabelrups vrijdragend lopen?
Maar beperkt. In een gewone opstelling draagt de rups zichzelf over een stuk van de rijweg doordat de schakels in die richting stijf zijn. Op zijn zijkant werkt die stijfheid niet op dezelfde manier. Hoe ver de rups liggend vrij mag dragen, hangt af van:
- de bijlast, dus het gewicht van de kabels en slangen per meter;
- de krommingsradius;
- hoe de rups aan het vaste punt en de meenemer is aangesloten;
- de rijweg;
- de breedte van de rups.
Is de bijlast of de vrije lengte te groot, dan ondersteun je de rups aan één kant of over de hele lengte. Voor de gewone afweging tussen vrij dragen en glijden lees je vrijdragend of glijdend.
Liggend monteren met een lange rijweg: wat heb je nodig?
Bij een lange rijweg ligt een liggende rups altijd in een geleidegoot of kanaal, en je monteert hem zonder voorspanning. Kunststof rupsen gaan op die manier tot ver boven 100 m rijweg.
De rups glijdt dan op zijn buitenzijde over de bodem van de goot, of op glijschijven die je op de zijkant klikt. Bij de K-serie zijn die glijschijven er speciaal voor. Bij stalen rupsen zoals de S/SX komen er glij- of geleide-elementen op de zijband, zodat er geen staal over staal schuurt. Meer over de verschillende soorten lees je in glijschoenen voor een kabelrups.
Ook de goot zelf moet bij liggend passen. Het Easy Guide System (TKEG) heeft bijvoorbeeld een liggende variant met afdekking. Welke goot bij welke rups hoort, staat in geleidegoot voor een kabelrups.

Hoe deel je de kabels in een liggende rups in?
Dit is het punt dat het vaakst misgaat. In een gewone rups liggen de kabels naast elkaar op de bodem van de schakels. Ligt de rups op zijn kant, dan zakken alle kabels naar de onderste zijwand. Zonder scheiding komen ze over elkaar te liggen, schuren ze langs elkaar en draaien ze bij elke beweging een beetje.
De catalogus raadt aan de kabels apart te geleiden met vaste scheiders of met een gatenstrip. Een gatenstrip is technisch de beste oplossing: elke kabel krijgt een eigen gat en blijft op zijn plek, hoe de rups ook beweegt.
Houd daarnaast de gewone regels aan:
- (01)Voldoende vrije ruimte rond elke kabel, en een vulgraad onder 85%.
- (02)Zware kabels en slangen gelijk verdeeld, zodat de rups niet scheef trekt.
- (03)Een goede trekontlasting bij het vaste punt en de meenemer.
Met ChainLogic deel je de doorsnede van de rups in en zie je meteen of alles past. Hoe vulgraad en tussenschotten werken, lees je in kabelrups indelen.
Waar let je op bij de montage?
Een liggende rups monteer je in grote lijnen op dezelfde manier als een gewone. Een paar punten wegen zwaarder:
- Vast punt en meenemer in één lijn. Ook in het horizontale vlak. Een meenemer die iets te hoog of te laag zit, laat de rups op één schakelkant schuren.
- Geen voorspanning. Monteer de rups spanningsloos in de goot of het kanaal.
- Goot vrij van vuil. Een liggende rups glijdt over een groter vlak. Spanen of vuil in de goot geven meer slijtage aan de zijkant.
- Lengte goed bepalen. De rupslengte reken je uit zoals bij een horizontale rups, met de lengte van je kabelrups berekenen.
Een volledig stappenplan staat in kabelrups monteren. Wil je de montage liever uit handen geven, dan doet Wisman dat ook ter plaatse.

Wat geef je door bij een aanvraag?
Met deze gegevens kunnen we een liggende opstelling meteen goed beoordelen:
- (01)De rijweg en of het vaste punt in het midden of aan het eind zit
- (02)De ruimte die je in hoogte en breedte hebt naast de as
- (03)De kabels en slangen, met diameter en gewicht als je die hebt
- (04)Snelheid en versnelling van de beweging
- (05)De omgeving: schoon, vervuild, spanen of buiten
In de Kabelrups-configurator kies je bij de inbouwrichting voor 'Zijliggend'. Wisman rekent de keuze daarna kosteloos na. Je kunt ook direct een offerte voor een kabelrups aanvragen.
Veelgestelde vragen
Is een liggende kabelrups hetzelfde als een verticale?
Nee. Bij een liggende rups beweegt de machine horizontaal en ligt de rups op zijn zijkant. Bij een verticale rups beweegt de machine op en neer en hangt of staat de rups. Beide opstellingen hebben eigen regels.
Hoeveel inbouwhoogte bespaar je met een liggende rups?
De hoogte wordt de buitenbreedte van de rups in plaats van twee keer de krommingsradius plus de buitenhoogte. Bij een UA1455 met 58 mm binnenbreedte en 95 mm radius is dat ongeveer 74 mm in plaats van 226 mm. De ruimte naast de as wordt wel groter.
Heb ik bij liggend altijd een goot nodig?
Bij een korte rijweg en een lichte bijlast kan de rups soms deels vrij dragen of op een vlakke ondersteuning glijden. Bij een lange rijweg ligt hij altijd in een geleidegoot of kanaal.
Waarom zijn scheiders bij liggend zo belangrijk?
Omdat de kabels naar de onderste zijwand zakken. Zonder scheiders liggen ze over elkaar en schuren ze bij elke beweging. Vaste scheiders of een gatenstrip houden elke kabel op zijn eigen plek.
Kan ik een bestaande horizontale rups liggend inbouwen?
Alleen als het type liggend mag en de vrije lengte, bijlast en goot daarbij passen. Stuur ons het type en de nieuwe situatie, dan kijken we het na.
Volgende stap
Reken het zelf uit of bekijk het assortiment. Wij controleren je uitkomst kosteloos.


Series bij dit onderwerp
Vraag over dit onderwerp?
Vraag het Bas direct
Kabelrupsen Specialist bij Wisman Techniek







