Short answer
Een lichte doorhang van het bovenste deel is normaal bij een vrijdragende kabelrups. Neemt de doorhang toe, of raakt het bovenste deel het onderste, dan is het kabelpakket te zwaar, is de rijweg te lang voor het type of hebben de schakels speling gekregen door slijtage. Meet de doorhang, vergelijk met het type en los de oorzaak op in plaats van de rups op te binden.
Een kabelrups doorhang van een paar centimeter in het bovenste deel is normaal bij een vrijdragende opstelling. Wordt de doorhang groter dan bij de inbouw, of komt het bovenste deel op het onderste terecht, dan is er iets veranderd. Meestal is het kabelpakket zwaarder dan waar het type op gekozen is, is de rijweg te lang om vrij te dragen, of zit er speling in de schakels door slijtage. Een kabelrups die steeds verder doorhangt, gaat klapperen, schuren en uiteindelijk breken. Daarom loont het om de oorzaak te zoeken zodra je de doorhang ziet veranderen.
Hieronder lees je hoe je beoordeelt of de doorhang klopt, welke oorzaken het vaakst voorkomen en wat je per oorzaak doet.
Wat is doorhang bij een kabelrups?
Bij een vrijdragende opstelling draagt de rups zichzelf. Het vaste punt zit meestal in het midden van de rijweg, de meenemer beweegt heen en weer, en het bovenste deel hangt vrij boven het onderste. Door het eigen gewicht en het gewicht van de kabels buigt dat bovenste deel een beetje door. Dat noemen we de doorhang.
Een rups is daarop ontworpen. Per type geeft de fabrikant aan tot welke rijweg hij vrijdragend kan, bij een bepaald gewicht van het kabelpakket. Binnen die grens blijft de doorhang beperkt en loopt de rups rustig. Daarbuiten neemt de doorhang snel toe. Meer over die grens staat in vrijdragend of glijdend.
Bij een glijdende opstelling ligt het bovenste deel bewust op het onderste en glijdt het in een geleidegoot. Daar is doorhang geen maat voor de staat van de rups. Dit artikel gaat over vrijdragende rupsen.
Hoeveel doorhang is normaal bij een kabelrups?
Een vast getal dat voor elke rups geldt, is er niet. Het hangt af van het type, de lengte van het vrijdragende deel en het gewicht van het pakket. Wat je wel kunt doen, is de huidige toestand vergelijken met de toestand bij inbouw.
Een praktische controle:
- (01)Zet de machine stil en spanningsloos, met de meenemer in de verste stand. Daar is het vrijdragende deel het langst en de doorhang het grootst.
- (02)Span een draad of leg een rei van de bovenkant van de rups bij de meenemer naar het begin van de bocht.
- (03)Meet het grootste verschil tussen de draad en de bovenkant van de rups. Noteer de waarde met de datum.
- (04)Kijk of het bovenste deel het onderste raakt. Glimmende plekken op de bovenkant van het onderste deel betekenen dat het al gebeurt tijdens de beweging.
- (05)Herhaal de meting bij elke onderhoudsronde. Een waarde die stap voor stap groter wordt, is het signaal waar het om gaat.
Waarom hangt een kabelrups meer door dan vroeger?
Als de doorhang in de loop van de tijd toeneemt, zit de oorzaak bijna altijd in een van deze vier punten.
Er zijn kabels of slangen bijgekomen. Bij een ombouw of uitbreiding gaat er vaak nog een kabel of slang in de rups. Elke extra kilo per meter telt mee in de vrijdragende grens. Een rups die op het oorspronkelijke pakket is gekozen, kan daar ineens buiten vallen. Hydraulische slangen met olie wegen meer dan je denkt, zie hydraulische slangen in een kabelrups.
De slag is langer geworden. Is de machine aangepast en de rups verlengd, dan is ook het vrijdragende deel langer. Ligt de nieuwe rijweg dicht bij of boven de grens van het type, dan zie je dat direct in de doorhang. Lees hoe je de lengte opnieuw bepaalt in kabelrups inkorten of verlengen.
De schakels hebben speling. Elke slag belast de scharnierpunten tussen de schakels. Na veel bewegingen, of eerder in een omgeving met spanen of schuurstof, ontstaat er speling. Die speling telt op over de hele lengte. De rups wordt slapper en hangt meer door, ook al is er aan de kabels niets veranderd. Vuil tussen de schakels versnelt dat, zie kabelrups schoonmaken.
Er is een schakel of steg beschadigd. Een gescheurde zijplaat of een gebroken aanslag geeft op één plek veel meer speling. Je ziet dan geen gelijkmatige boog meer, maar een knik.
Troubleshooting guideCable carrier makes noiseRattling, clacking or squeaking with every movement.Go to the solutionWat gebeurt er als je doorhang laat zitten?
Een rups die net te veel doorhangt, blijft vaak nog een tijd werken. Maar de schade loopt op:
- Het bovenste deel raakt het onderste. De rups slaat bij elke beweging op zichzelf. Dat geeft geluid, slijtage aan de bovenkant van de schakels en trillingen in de machine. Zie ook stille kabelrups.
- De schakels worden zwaarder belast. Meer doorhang betekent meer kracht op de scharnierpunten. De speling neemt sneller toe, en de doorhang dus ook.
- De kabels lijden mee. Een rups die klappert of knikt, laat de kabels mee bewegen en schuren. Dat eindigt in kabelbreuk in de kabelrups.
- De rups kan breken. Bij een flinke knik of een losgeschoten schakel kan de rups vastlopen of breken. Dan staat de machine stil.
Hoe je slijtage herkent voordat het zover is, lees je in slijtage aan een kabelrups herkennen.
Hoe los je doorhang van een kabelrups op?
De oplossing hangt af van de oorzaak. Bind de rups niet op met tie-wraps of een steunlat die niet in het ontwerp hoort. Dan verplaats je het probleem en ontstaat er een nieuw schuurpunt.
| Cause | What you see | Wat je doet |
|---|---|---|
| Pakket zwaarder geworden | Doorhang nam toe na een ombouw | Gewicht herberekenen, zwaarder type kiezen of pakket verdelen |
| Rijweg te lang voor het type | Doorhang vanaf de eerste dag na verlengen | Type met grotere vrijdragende rijweg, of glijdende opstelling met goot |
| Speling door slijtage | Geleidelijk meer doorhang, rups voelt slap | Versleten deel of hele rups vervangen |
| Beschadigde schakel | Knik op één plek in plaats van een boog | Schakel vervangen en oorzaak van de schade zoeken |
Pakket of rijweg buiten de grens. Reken eerst opnieuw met het huidige pakket en de huidige slag. Met de rekentool voor de kabelrups-lengte en de vulgraad heb je de basis snel op een rij. In de kabelrups-configurator zie je daarna welke types bij die maten, dat gewicht en die rijweg vrijdragend passen. Hoe ver types vrijdragend kunnen, verschilt sterk. In onze gegevens komt bijvoorbeeld de UNIFLEX Advanced UA1455 tot 4,8 m vrijdragende rijweg, de QUANTUM® Q080 tot 6,4 m en de M-serie M0950 tot 7,4 m. Is ook dat te kort, dan is een glijdende opstelling de volgende stap, met een serie als de TKHP.
Calculate it yourselfCable carrier configuratorCalculate, select and assemble a cable carrierOpen the cable carrier configuratorSpeling door slijtage. Zit de speling over de hele lengte, dan is vervangen van de rups meestal beter dan losse schakels erin zetten. Nieuwe schakels naast versleten schakels geven een ongelijke rups. Zit de schade op één plek, dan kan een reparatie wel volstaan. De afweging staat in kabelrups repareren of vervangen. Losse schakels en stegen bestel je via onderdelen.
Kabels nalopen. Heeft de rups lange tijd te veel doorgehangen, kijk dan ook de kabels na op schuurplekken en op draaiing. Een kabel met een beschadigde mantel vervang je meteen, zie kabel vervangen in een kabelrups.
Hoe voorkom je doorhang bij een nieuwe kabelrups?
Bij een nieuwe machine voorkom je de meeste problemen in het ontwerp:
- Reken met het werkelijke pakket, inclusief slangen met vulling en kabels die er later nog bij komen. Hoe je kabels en tussenschotten verdeelt, lees je in kabelrups indelen.
- Blijf niet op de grens zitten. Ligt de rijweg dicht bij de vrijdragende grens van het type, kies dan een type zwaarder.
- Leg de meting vast bij oplevering, zodat je later kunt vergelijken.
- Neem de rups op in het onderhoud. Met de Rups-check loop je doorhang, geluid, schakels en kabels in een paar minuten na en krijg je een status: in orde, let op of actie nodig.
Twijfel je of je rups nog binnen de grens zit? Stuur de maten, de rijweg en de kabellijst, of een foto van de rups in de verste stand. Wij rekenen het kosteloos na en kijken bij een inspectie op locatie ook naar de rest van de installatie. Meer daarover bij onderhoud en inspectie.
Frequently asked questions
Is doorhang bij een kabelrups altijd een probleem?
Nee. Een lichte doorhang van het bovenste deel is normaal bij een vrijdragende kabelrups. Het wordt een probleem als de doorhang toeneemt of als het bovenste deel het onderste raakt tijdens de beweging.
Mag ik een doorhangende kabelrups ondersteunen?
Alleen met een ondersteuning die voor die opstelling bedoeld is. Tie-wraps of een losse steunlat geven een nieuw schuurpunt en lossen de oorzaak niet op. Reken liever opnieuw en kies zo nodig een ander type of een glijdende opstelling.
Kan ik de speling uit een versleten kabelrups halen?
Nee. Speling in de schakels ontstaat door slijtage en is niet af te stellen. Zit de speling over de hele lengte, dan vervang je de rups. Zit hij op één plek, dan kan een losse schakel volstaan.
Waarom hangt mijn kabelrups meer door na een ombouw?
Meestal omdat er kabels of slangen bij zijn gekomen, of omdat de slag langer is geworden. Beide verschuiven de vrijdragende grens. Reken met het nieuwe pakket en de nieuwe rijweg opnieuw na.
Hoe vaak controleer ik de doorhang?
Neem het op in de vaste onderhoudsronde van de machine en meet steeds in dezelfde stand. Een waarde die bij elke meting groter wordt, is het moment om in te grijpen.
Next step
Calculate it yourself or browse the range. We check your result free of charge.
Series on this topic
Question about this topic?
Ask Bas directly
Cable Carriers Specialist at Wisman Techniek
